{"id":1794,"date":"2014-04-18T16:35:40","date_gmt":"2014-04-18T16:35:40","guid":{"rendered":"http:\/\/polonus.sk\/?p=1794"},"modified":"2014-04-18T16:35:40","modified_gmt":"2014-04-18T16:35:40","slug":"zvyky-a-tradicie-velkej-noci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/zvyky-a-tradicie-velkej-noci\/","title":{"rendered":"Zvyky a trad\u00edcie Ve\u013ekej noci"},"content":{"rendered":"<p><!--:en--><\/p>\n<p><!--:--><!--:pl--><\/p>\n<div>WIELKANOC, najwa\u017cniejsze i najstarsze \u015bwi\u0119to chrze\u015bcija\u0144stwa, obchodzone na pami\u0105tk\u0119 Zmartwychwstania Chrystusa \u2013 pocz\u0105tkowo w dniu \u017cydowskiej Paschy, a od soboru w Nicei (325) w pierwsz\u0105 niedziel\u0119 po pierwszej wiosennej pe\u0142ni Ksi\u0119\u017cyca (tj. mi\u0119dzy 21 marca a 25 kwietnia). Obchody religijne Wielkanocy rozpoczyna odbywaj\u0105ca si\u0119 wczesnym rankiem procesja i msza, w Ko\u015bciele katolickim zwana rezurekcj\u0105, w prawos\u0142awnym \u2013 jutrzni\u0105. W tym dniu spo\u017cywa si\u0119 uroczyste \u015bniadanie w gronie rodzinnym, poprzedzone sk\u0142adaniem sobie \u017cycze\u0144. Wielkanoc wie\u0144czy okres Wielkiego Postu i poprzedzaj\u0105cy j\u0105 Wielki Tydzie\u0144. Jest czasem rado\u015bci (symbolizuje j\u0105 bia\u0142y kolor szat liturgicznych). Z Wielkanoc\u0105 wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 liczne religijne i ludowe obrz\u0119dy (\u015bwi\u0119cenie pokarm\u00f3w, pisanki, \u015bmigus-dyngus).<\/div>\n<div>\u015awi\u0119ta Wielkanocne maj\u0105 bogat\u0105 tradycj\u0119. S\u0105 niezwykle barwne, towarzyszy im wiele obrz\u0119d\u00f3w. Po wielkim po\u015bcie \u2013 kiedy\u015b bardzo \u015bci\u015ble przestrzegany \u2013 ludzie z niecierpliwo\u015bci\u0105 czekali na odmian\u0119. O wielu wielkanocnych obyczajach pami\u0119tamy tak\u017ce dzisiaj. Dzi\u0119ki nim \u015bwi\u0105teczne dni s\u0105 bardziej radosne.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><a href=\"http:\/\/polonus.sk\/?attachment_id=1795\" rel=\"attachment wp-att-1795\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-thumbnail wp-image-1795\" title=\"pobrane\" src=\"http:\/\/ozpolonus.sk\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/pobrane-150x150.jpg\" alt=\"\" width=\"150\" height=\"150\" \/><\/a><\/div>\n<div><\/div>\n<div>ZWYCZAJE I TRADYCJE WIELKANOCNE<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Palemki na szcz\u0119\u015bcie<\/div>\n<div>Wielki Tydzie\u0144 zaczyna si\u0119 Niedziel\u0105 Palmow\u0105. Kiedy\u015b nazywano j\u0105 kwietn\u0105 lub wierzbn\u0105. Palemki \u2013 r\u00f3zgi wierzbowe, ga\u0142\u0105zki bukszpanu, malin, porzeczek \u2013 ozdabiano kwiatkami, mchem, zio\u0142ami, kolorowymi pi\u00f3rkami. Po po\u015bwieceniu palemki bi\u0142o si\u0119 ni\u0105 lekko domownik\u00f3w, by zapewni\u0107 im szcz\u0119\u015bcie na ca\u0142y rok. Po\u0142kniecie jednej po\u015bwieconej bazi wr\u00f3\u017cy\u0142o zdrowie i bogactwo. Zatkni\u0119te za obraz lub w\u0142o\u017cone do wazon\u00f3w palemki chroni\u0142y mieszkanie przed nieszcz\u0119\u015bciem i z\u0142o\u015bliwo\u015bci\u0105 s\u0105siad\u00f3w.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u015awi\u0105teczne porz\u0105dki<\/div>\n<div>Przed Wielkanoc\u0105 robimy wielkie \u015bwi\u0105teczne porz\u0105dki nie tylko po to, by mieszkanie l\u015bni\u0142o czysto\u015bci\u0105. Porz\u0105dki maj\u0105 tak\u017ce symboliczne znaczenie \u2013 wymiatamy z mieszkania zim\u0119, a wraz z ni\u0105 wszelkie z\u0142o i choroby.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Topienie Judasza<\/div>\n<div>Kolejnym wa\u017cnym dniem Wielkiego Tygodnia jest Wielka \u015aroda. M\u0142odzie\u017c, zw\u0142aszcza ch\u0142opcy, topili tego dnia Judasza. Ze s\u0142omy i starych ubra\u0144 robiono wielka kuk\u0142\u0119, kt\u00f3r\u0105 nast\u0119pnie wleczono na \u0142a\u0144cuchach po ca\u0142ej okolicy. Przy drodze ustawiali si\u0119 gapie, kt\u00f3rzy ok\u0142adali kuk\u0142\u0119 kijami. Na koniec wrzucano \u201ezdrajc\u0119\u201d do stawu lub bagienka. Wymierzanej w ten spos\u00f3b sprawiedliwo\u015bci stawa\u0142o si\u0119 zado\u015b\u0107.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Wielkie grzechotanie<\/div>\n<div>Kiedy milk\u0142y ko\u015bcielne dzwony, rozlega\u0142 si\u0119 d\u017awi\u0119k ko\u0142atek. Obyczaj ten by\u0142 okazja do urz\u0105dzania psot. M\u0142odzie\u017c biega\u0142a po mie\u015bcie z grzechotkami, ha\u0142asuj\u0105c i strasz\u0105c przechodni\u00f3w. Do dzi\u015b zachowa\u0142 si\u0119 zwyczaj obdarowywania dzieci w Wielkim Tygodniu grzechotkami.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Pogrzeb \u017curu<\/div>\n<div>Ostatnie dwa dni postu by\u0142y wielkim przygotowaniem do \u015bwi\u0119ta. W te dni robiono \u201epogrzeb \u017curu\u201d \u2013 potrawy spo\u017cywanej przez ca\u0142y post., Kiedy wi\u0119c zbli\u017ca\u0142 si\u0119 czas rado\u015bci i zabawy, sagany \u017curu wylewano na ziemi\u0119.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Wieszanie \u015bledzia<\/div>\n<div>W r\u00f3wnie widowiskowy spos\u00f3b rozstawano si\u0119 te\u017c ze \u015bledziem \u2013 kolejnym symbolem wielkiego postu. Z wielk\u0105 rado\u015bci\u0105 i satysfakcj\u0105 \u201ewieszano\u201d go, czyli przybijano ryb\u0119 do drzewa. W ten spos\u00f3b karano \u015bledzia za to, \u017ce przez sze\u015b\u0107 niedziel \u201ewygania\u0142\u201d z jad\u0142ospisu mi\u0119so.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u015awi\u0119conka<\/div>\n<div>Wielka Sobota by\u0142a dniem radosnego oczekiwania. Koniecznie nale\u017ca\u0142o tego dnia po\u015bwi\u0119ci\u0107 koszyczek (a wielki kosz) z jedzeniem. Nie mog\u0142o w nim zabrakn\u0105\u0107 baranka (symbolu Chrystusa Zmartwychwsta\u0142ego), mi\u0119sa i w\u0119dlin (na znak, \u017ce ko\u0144czy si\u0119 post). \u015awi\u0119cono te\u017c chrzan, \u2013 bo \u201egorycz m\u0119ki Pa\u0144skiej i \u015bmierci zosta\u0142a zwyci\u0119\u017cona przez s\u0142odycz zmartwychwstania\u201d, mas\u0142o \u2013 oznak\u0119 dobrobytu \u2013 i jajka \u2013 symbol narodzenia. \u015awi\u0119conk\u0119 jad\u0142o si\u0119 nast\u0119pnego dnia, po rezurekcji. Tego dnia \u015bwi\u0119cono te\u017c wod\u0119.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Specjalnie dla dziewcz\u0105t<\/div>\n<div>Uwaga dziewczyny, \u2013 je\u017celi w Wielk\u0105 Sobot\u0119 obmyjecie twarz w wodzie, w kt\u00f3rej gotowa\u0142y si\u0119 jajka na \u015bwi\u0119conk\u0119, to znikn\u0105 piegi i inne mankamenty urody!<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Wielka Niedziela \u2013 dzie\u0144 rado\u015bci<\/div>\n<div>W Wielk\u0105 Niedziel\u0119 poranny huk petard i d\u017awi\u0119k dzwon\u00f3w mia\u0142 obudzi\u0107 \u015bpi\u0105cych w Tatrach rycerzy, poruszy\u0107 zatwardzia\u0142e serca sk\u0105pc\u00f3w i z\u0142o\u015bliwych s\u0105siad\u00f3w. Po rezurekcji zasiadano do \u015bwi\u0105tecznego \u015bniadania. Najpierw dzielono si\u0119 jajkiem. Na stole nie mog\u0142o zabrakn\u0105\u0107 baby wielkanocnej i dziada, \u2013 czyli mazurka.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Lany poniedzia\u0142ek<\/div>\n<div>Lany poniedzia\u0142ek, \u015bmigus-dyngus, \u015bwi\u0119to lejka \u2013 to zabawa, kt\u00f3r\u0105 wszyscy doskona\u0142e znamy. Oblewa\u0107 mo\u017cna by\u0142o wszystkich i wsz\u0119dzie. Zmoczone tego dnia panny mia\u0142y wi\u0119ksze szanse na zam\u0105\u017cp\u00f3j\u015bcie. A je\u015bli kt\u00f3ra\u015b si\u0119 obrazi\u0142a \u2013 to niepr\u0119dko znalaz\u0142a m\u0119\u017ca. Wykupi\u0107 si\u0119 mo\u017cna by\u0142o od oblewania pisank\u0105 \u2013 st\u0105d ka\u017cda panna stara\u0142a si\u0119, by jej kraszanka by\u0142a najpi\u0119kniejsza. Ch\u0142opak, wr\u0119czaj\u0105c tego dnia pannie pisank\u0119, dawa\u0142 jej do zrozumienia, \u017ce mu si\u0119 podoba.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Szukanie zaj\u0105czka<\/div>\n<div>Wyrazem wielkanocnej rado\u015bci rodziny mo\u017ce by\u0107 po zako\u0144czeniu \u015bniadania, wsp\u00f3lna zabawa \u2013 zwana szukaniem zaj\u0105czka, czyli ma\u0142ej niespodzianki dla ka\u017cdego.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Wielkanocne jajo<\/div>\n<div>Jajo \u2013 kr\u00f3luje na wielkanocnym stole, jest symbolem \u017cycia i odrodzenia. Tradycja pisanek i dzielenia si\u0119 \u015bwi\u0119conym jajkiem si\u0119ga daleko w przesz\u0142o\u015b\u0107. Ju\u017c staro\u017cytni Persowie wiosn\u0105 darowali swoim bliskim czerwono barwione jaja. Zwyczaj ten przyj\u0119li od nich Grecy i Rzymianie. Rumu\u0144skie przys\u0142owie ludowe m\u00f3wi:, \u201eJe\u015bli my, chrze\u015bcijanie zaprzestaniemy barwienia jaj na czerwono, w\u00f3wczas nast\u0105pi koniec \u015bwiata\u201d. Czerwone pisanki maj\u0105 pono\u0107 moc magiczn\u0105 i odp\u0119dzaj\u0105 z\u0142e uroki, s\u0105 symbolem serca i mi\u0142o\u015bci. Jajko jest form\u0105 najbardziej doskona\u0142\u0105. Zawiera wszystkie konieczne dla od\u017cywienia organizmu sk\u0142adniki: bia\u0142ko, t\u0142uszcz, sole mineralne i witaminy. Ma oko\u0142o 100 kalorii.<\/div>\n<p><!--:--><!--:SK--><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><strong><span style=\"font-size: large;\">WIELKANOC<\/span><\/strong><span style=\"font-size: medium;\">, najwa\u017cniejsze i najstarsze \u015bwi\u0119to chrze\u015bcija\u0144stwa, obchodzone na pami\u0105tk\u0119\u00a0<span style=\"text-decoration: underline;\">Zmartwychwstania<\/span>\u00a0Chrystusa \u2013 pocz\u0105tkowo w dniu \u017cydowskiej Paschy, a od soboru w Nicei (325) w pierwsz\u0105 niedziel\u0119 po pierwszej wiosennej pe\u0142ni Ksi\u0119\u017cyca (tj. mi\u0119dzy 21 marca a 25 kwietnia). Obchody religijne Wielkanocy rozpoczyna odbywaj\u0105ca si\u0119 wczesnym rankiem procesja i msza, w Ko\u015bciele katolickim zwana rezurekcj\u0105, w prawos\u0142awnym \u2013 jutrzni\u0105. W tym dniu spo\u017cywa si\u0119 uroczyste \u015bniadanie w gronie rodzinnym, poprzedzone sk\u0142adaniem sobie \u017cycze\u0144. Wielkanoc wie\u0144czy okres Wielkiego Postu i poprzedzaj\u0105cy j\u0105 Wielki Tydzie\u0144. Jest czasem rado\u015bci (symbolizuje j\u0105 bia\u0142y kolor szat liturgicznych). Z Wielkanoc\u0105 wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 liczne religijne i ludowe obrz\u0119dy (\u015bwi\u0119cenie pokarm\u00f3w, pisanki, \u015bmigus-dyngus).<br \/>\n\u015awi\u0119ta Wielkanocne maj\u0105 bogat\u0105 tradycj\u0119. S\u0105 niezwykle barwne, towarzyszy im wiele obrz\u0119d\u00f3w. Po wielkim po\u015bcie \u2013 kiedy\u015b bardzo \u015bci\u015ble przestrzegany \u2013 ludzie z niecierpliwo\u015bci\u0105 czekali na odmian\u0119. O\u00a0<span style=\"text-decoration: underline;\">wielu<\/span>\u00a0wielkanocnych obyczajach pami\u0119tamy tak\u017ce dzisiaj. Dzi\u0119ki nim \u015bwi\u0105teczne dni s\u0105 bardziej radosne.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"center\"><strong><span style=\"font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"color: #000080; font-size: large;\">ZWYCZAJE<\/span><span style=\"color: #000080; font-size: large;\">\u00a0I TRADYCJE WIELKANOCNE<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n<p align=\"left\"><strong><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">Palemki na szcz<\/span><\/span><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman'; font-size: medium;\">\u0119\u015bcie<br \/>\n<\/span><\/strong><span style=\"font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"color: #000080;\"><span style=\"font-size: medium;\">Wielki Tydzie\u0144 zaczyna si\u0119 Niedziel\u0105 Palmow\u0105. Kiedy\u015b nazywano j\u0105 kwietn\u0105 lub wierzbn\u0105. Palemki \u2013 r\u00f3zgi wierzbowe, ga\u0142\u0105zki bukszpanu, malin, porzeczek \u2013 ozdabiano kwiatkami, mchem, zio\u0142ami, kolorowymi pi\u00f3rkami. Po po\u015bwieceniu palemki bi\u0142o si\u0119 ni\u0105 lekko domownik\u00f3w, by zapewni\u0107 im szcz<\/span><\/span><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080;\">\u0119\u015bcie na ca\u0142y rok. Po\u0142kniecie jednej po\u015bwieconej bazi wr\u00f3\u017cy\u0142o zdrowie i bogactwo. Zatkni\u0119te za obraz lub w\u0142o\u017cone do wazon\u00f3w palemki chroni\u0142y mieszkanie przed nieszcz\u0119\u015bciem i z\u0142o\u015bliwo\u015bci\u0105 s\u0105siad\u00f3w.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"color: #000080; font-size: medium;\">\u015awi\u0105teczne porz\u0105dki<\/span><\/span><\/strong><span style=\"font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"color: #000080; font-size: medium;\"><br \/>\nPrzed Wielkanoc<\/span><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080;\">\u0105 robimy wielkie \u015bwi\u0105teczne porz\u0105dki nie tylko po to, by mieszkanie l\u015bni\u0142o czysto\u015bci\u0105. Porz\u0105dki maj\u0105 tak\u017ce symboliczne znaczenie \u2013 wymiatamy z mieszkania zim\u0119, a wraz z ni\u0105 wszelkie z\u0142o i choroby.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">Topienie Judasza<\/span><\/span><\/strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"font-size: medium;\"><br \/>\nKolejnym wa\u017cnym dniem Wielkiego Tygodnia jest Wielka \u015aroda. M\u0142odzie\u017c, zw\u0142aszcza ch\u0142opcy, topili tego dnia Judasza. Ze s\u0142omy i starych ubra\u0144 robiono wielka kuk\u0142\u0119, kt\u00f3r\u0105 nast\u0119pnie wleczono na \u0142a\u0144cuchach po ca\u0142ej okolicy. Przy drodze ustawiali si\u0119 gapie, kt\u00f3rzy ok\u0142adali kuk\u0142\u0119 kijami. Na koniec wrzucano \u201ezdrajc\u0119\u201d do stawu lub bagienka. Wymierzanej w ten spos\u00f3b sprawiedliwo\u015bci stawa\u0142o si\u0119 zado\u015b\u0107<\/span><\/span><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-size: medium;\"><strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">Wielkie grzechotanie<br \/>\n<\/span><\/strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">Kiedy milk\u0142y ko\u015bcielne dzwony, rozlega\u0142 si\u0119 d\u017awi\u0119k ko\u0142atek. Obyczaj ten by\u0142 okazja do urz\u0105dzania psot. M\u0142odzie\u017c biega\u0142a po mie\u015bcie z grzechotkami, ha\u0142asuj\u0105c i strasz\u0105c przechodni\u00f3w. Do dzi\u015b zachowa\u0142 si\u0119 zwyczaj obdarowywania dzieci w Wielkim Tygodniu grzechotkami.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-size: medium;\"><strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">Pogrzeb\u00a0<\/span><\/strong><\/span><span style=\"font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"color: #000080;\"><strong><span style=\"font-size: medium;\">\u017curu<br \/>\n<\/span><\/strong><span style=\"font-size: medium;\">Ostatnie dwa dni postu by<\/span><\/span><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080;\">\u0142y wielkim przygotowaniem do \u015bwi\u0119ta. W te dni robiono \u201epogrzeb \u017curu\u201d \u2013 potrawy spo\u017cywanej przez ca\u0142y post., Kiedy wi\u0119c zbli\u017ca\u0142 si\u0119 czas rado\u015bci i zabawy, sagany \u017curu wylewano na ziemi\u0119.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">Wieszanie\u00a0<\/span><\/span><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman'; font-size: medium;\">\u015bledzia<\/span><\/strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman'; font-size: medium;\"><br \/>\nW r\u00f3wnie widowiskowy spos\u00f3b rozstawano si\u0119 te\u017c ze \u015bledziem \u2013 kolejnym symbolem wielkiego postu. Z wielk\u0105 rado\u015bci\u0105 i satysfakcj\u0105 \u201ewieszano\u201d go, czyli przybijano ryb\u0119 do drzewa. W ten spos\u00f3b karano \u015bledzia za to, \u017ce przez sze\u015b\u0107 niedziel \u201ewygania\u0142\u201d z jad\u0142ospisu mi\u0119so.<\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><strong><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\">\u015awi\u0119conka<br \/>\n<\/span><\/span><\/strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman'; font-size: medium;\">Wielka Sobota by\u0142a dniem radosnego oczekiwania. Koniecznie nale\u017ca\u0142o tego dnia po\u015bwi\u0119ci\u0107 koszyczek (a wielki kosz) z jedzeniem. Nie mog\u0142o w nim zabrakn\u0105\u0107 baranka (symbolu Chrystusa\u00a0<span style=\"text-decoration: underline;\">Zmartwychwsta<\/span>\u0142ego), mi\u0119sa i w\u0119dlin (na znak, \u017ce ko\u0144czy si\u0119 post). \u015awi\u0119cono te\u017c chrzan, \u2013 bo \u201egorycz m\u0119ki Pa\u0144skiej i \u015bmierci zosta\u0142a zwyci\u0119\u017cona przez s\u0142odycz\u00a0<span style=\"text-decoration: underline;\">zmartwychwstania<\/span>\u201d, mas\u0142o \u2013 oznak\u0119 dobrobytu \u2013 i jajka \u2013 symbol narodzenia. \u015awi\u0119conk\u0119 jad\u0142o si\u0119 nast\u0119pnego dnia, po rezurekcji. Tego dnia \u015bwi\u0119cono te\u017c wod\u0119.<\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"font-size: medium;\"><strong>Specjalnie dla dziewcz\u0105t<\/strong><br \/>\nUwaga dziewczyny, \u2013 je\u017celi w Wielk\u0105 Sobot\u0119 obmyjecie twarz w wodzie, w kt\u00f3rej gotowa\u0142y si\u0119 jajka na \u015bwi\u0119conk\u0119, to znikn\u0105 piegi i inne mankamenty urody!<\/span><strong><\/strong><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><strong><span style=\"font-size: medium;\">Wielka Niedziela \u2013 dzie\u0144 rado\u015bci<\/span><br \/>\n<\/strong>W Wielk\u0105 Niedziel\u0119 poranny huk petard i d\u017awi\u0119k dzwon\u00f3w mia\u0142\u00a0<span style=\"text-decoration: underline;\">obudzi<\/span>\u0107 \u015bpi\u0105cych w Tatrach rycerzy, poruszy\u0107 zatwardzia\u0142e serca sk\u0105pc\u00f3w i z\u0142o\u015bliwych s\u0105siad\u00f3w. Po rezurekcji zasiadano do \u015bwi\u0105tecznego \u015bniadania. Najpierw dzielono si\u0119 jajkiem. Na stole nie mog\u0142o zabrakn\u0105\u0107 baby wielkanocnej i dziada, \u2013 czyli mazurka.<\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><strong><span style=\"font-size: medium;\">Lany poniedzia\u0142ek<\/span><br \/>\n<\/strong><span style=\"font-size: medium;\">Lany poniedzia\u0142ek, \u015bmigus-dyngus, \u015bwi\u0119to lejka \u2013 to zabawa, kt\u00f3r\u0105 wszyscy doskona\u0142e znamy.\u00a0<span style=\"text-decoration: underline;\">Oblewa<\/span>\u0107 mo\u017cna by\u0142o wszystkich i wsz\u0119dzie. Zmoczone tego dnia panny mia\u0142y wi\u0119ksze szanse na zam\u0105\u017cp\u00f3j\u015bcie. A je\u015bli kt\u00f3ra\u015b si\u0119 obrazi\u0142a \u2013 to niepr\u0119dko znalaz\u0142a m\u0119\u017ca. Wykupi\u0107 si\u0119 mo\u017cna by\u0142o od oblewania pisank\u0105 \u2013 st\u0105d ka\u017cda panna stara\u0142a si\u0119, by jej kraszanka by\u0142a najpi\u0119kniejsza. Ch\u0142opak, wr\u0119czaj\u0105c tego dnia pannie pisank\u0119, dawa\u0142 jej do zrozumienia, \u017ce mu si\u0119 podoba.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><span style=\"font-size: medium;\">Szukanie zaj\u0105czka<\/span><\/span><\/strong><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><br \/>\nWyrazem wielkanocnej rado\u015bci rodziny mo\u017ce by\u0107 po zako\u0144czeniu \u015bniadania, wsp\u00f3lna zabawa \u2013 zwana szukaniem zaj\u0105czka, czyli ma\u0142ej niespodzianki dla ka\u017cdego.<\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"color: #000080; font-family: 'Times New Roman';\"><strong><span style=\"font-size: medium;\">Wielkanocne jajo<\/span><\/strong><br \/>\n<span style=\"font-size: medium;\">Jajo \u2013 kr\u00f3luje na wielkanocnym stole, jest symbolem \u017cycia i odrodzenia. Tradycja pisanek i dzielenia si\u0119 \u015bwi\u0119conym jajkiem si\u0119ga daleko w przesz\u0142o\u015b\u0107. Ju\u017c staro\u017cytni Persowie wiosn\u0105 darowali swoim bliskim czerwono barwione jaja. Zwyczaj ten przyj\u0119li od nich Grecy i Rzymianie. Rumu\u0144skie przys\u0142owie ludowe m\u00f3wi:, \u201eJe\u015bli my, chrze\u015bcijanie zaprzestaniemy barwienia jaj na czerwono, w\u00f3wczas nast\u0105pi koniec \u015bwiata\u201d. Czerwone pisanki maj\u0105 pono\u0107 moc magiczn\u0105 i odp\u0119dzaj\u0105 z\u0142e uroki, s\u0105 symbolem serca i mi\u0142o\u015bci. Jajko jest form\u0105 najbardziej doskona\u0142\u0105. Zawiera wszystkie konieczne dla od\u017cywienia organizmu sk\u0142adniki: bia\u0142ko, t\u0142uszcz, sole mineralne i witaminy. Ma oko\u0142o 100 kalorii.<\/span>\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><!--:--><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>WIELKANOC, najwa\u017cniejsze i najstarsze \u015bwi\u0119to chrze\u015bcija\u0144stwa, obchodzone na pami\u0105tk\u0119 Zmartwychwstania Chrystusa \u2013 pocz\u0105tkowo w dniu \u017cydowskiej Paschy, a od soboru w Nicei (325) w pierwsz\u0105 niedziel\u0119 po pierwszej wiosennej pe\u0142ni Ksi\u0119\u017cyca (tj. mi\u0119dzy 21 marca a 25 kwietnia). Obchody religijne Wielkanocy rozpoczyna odbywaj\u0105ca si\u0119 wczesnym rankiem procesja i msza, w Ko\u015bciele katolickim zwana rezurekcj\u0105, w [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":63,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1794","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nezaradene"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1794","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1794"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1794\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1794"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1794"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1794"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}