{"id":2412,"date":"2012-09-02T10:44:46","date_gmt":"2012-09-02T10:44:46","guid":{"rendered":"http:\/\/polonus.sk\/?p=468"},"modified":"2012-09-02T10:44:46","modified_gmt":"2012-09-02T10:44:46","slug":"wlodzimierz-perzynski-1877-1930","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wlodzimierz-perzynski-1877-1930\/","title":{"rendered":"W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski (1877 \u2013 1930)"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski (1877 \u2013 1930)<\/figcaption><\/figure><\/strong><\/p>\n
\"\"<\/a>
W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski<\/figcaption><\/figure>\n

W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski (1877 \u2013 1930) –<\/em><\/strong> 135 rocznica urodzin<\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski, polski dramaturg, pisarz, felietonista, krytyk literacki i filmowy okresu M\u0142odej Polski i cz\u0119\u015bciowo r\u00f3wnie\u017c dwudziestolecia mi\u0119dzywojennego, urodzi\u0142 si\u0119 6 lipca 1877 w Opocznie i zmar\u0142 21 pa\u017adziernika 1930 w Warszawie.<\/p>\n

Uko\u0144czy\u0142 gimnazjum w Petersburgu gdzie interesowa\u0142 si\u0119 rosyjsk\u0105 literatur\u0105 i dramaturgi\u0105 w tym te\u017c nowatorsk\u0105 interpretacj\u0105 teatru K. Stanis\u0142awskiego.\u00a0W latach 1899-1901 przebywa\u0142 we Florencji i Pary\u017cu, gdzie zajmowa\u0142 si\u0119 studiami nad literatur\u0105 w\u0142osk\u0105 i francusk\u0105 oraz odwiedzi\u0142 Egipt. Podj\u0105\u0142 te\u017c studia filozoficzne na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim, kt\u00f3rych niestety nie uko\u0144czy\u0142.\u00a0Pozosta\u0142 jednak w Krakowie gdzie w latach 1901-1904 wsp\u00f3\u0142redagowa\u0142 dziennik \u201eG\u0142os Narodu\u201d i publikowa\u0142 w nim swoje felietony.<\/p>\n

Podczas pobytu w Krakowie cz\u0119sto przebywa\u0142 w kr\u0119gu miejscowej cyganerii artystycznej. Przyja\u017ani\u0142 si\u0119 z wybitnymi przedstawicielami krakowskiego \u017cycia kulturalnego takimi jak Stanis\u0142aw Przybyszewski, W\u0142adys\u0142aw Orkan (Franciszek Smaciarz), Jan Augustyn Kisielewski, Adolf Nowaczy\u0144ski, Tadeusz Boy-\u017bele\u0144ski. Bacznie i wnikliwie obserwowa\u0142 burzliwe \u017cycie bohemy co p\u00f3\u017aniej skwapliwie wykorzysta\u0142 w swojej tw\u00f3rczo\u015bci literackiej. Jego dramaty i proza zaliczane s\u0105 podobnie jak w przypadku Zofii Na\u0142kowskiej do tzw. nurtu naturalistyczno-realistycznego.
\nW 1905 roku przeprowadzi\u0142 si\u0119 do Warszawy i rozpocz\u0105\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z \u201eTygodnikiem Ilustrowanym\u201d. W latach 1908-1919 odby\u0142 kilka podr\u00f3\u017cy zagranicznych, podczas kt\u00f3rych przebywa\u0142 przez jaki\u015b czas we Francji i Szwajcarii (1907-1912). W kraju wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z wieloma teatrami m.in. Teatrem Polskim, Teatrem Ma\u0142ym i Teatrem Komedia. Pisa\u0142 liczne sztuki teatralne oraz t\u0142umaczy\u0142 na j\u0119zyk polski sztuki francuskie i w\u0142oskie. Pe\u0142ni\u0142 obowi\u0105zki wiceprezesa Polskiego Zwi\u0105zku Autor\u00f3w Dramatycznych.<\/p>\n

Od pobytu w Pary\u017cu w 1908 r. \u017cywo si\u0119 interesowa\u0142 si\u0119 filmem i by\u0142 jednym z pierwszych polskich krytyk\u00f3w filmowych.<\/p>\n

Pod koniec \u017cycia cierpia\u0142 na post\u0119puj\u0105c\u0105 g\u0142uchot\u0119, ale mimo to bra\u0142 czynny udzia\u0142 w \u017cyciu literackim i teatralnym.<\/p>\n

Debiutowa\u0142 jako poeta w czasopismach. Od 1898 roku publikowa\u0142 wiersze w krakowskim \u017byciu. W 1901 (z dat\u0105 1902) ukaza\u0142 si\u0119 zbi\u00f3r wierszy Poezje. Jako prozaik debiutowa\u0142 humoresk\u0105 w tomie zbiorowym \u201eZza kulis Warszawy\u201d (1901). Jako dramaturg za\u015b g\u0142o\u015bn\u0105 sztuk\u0105 \u201eLekkomy\u015blna siostra\u201d (wystawiona 1904, wydana 1907).
\nSukcesy sceniczne uzyska\u0142y r\u00f3wnie\u017c sztuki \u201eAszantka\u201d (wydana 1906, wystawiona 1907) i \u201eSzcz\u0119\u015bcie Frania\u201d (wystawione 1909, wydane 1914).<\/p>\n

Dramaturgiem jak sam W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski o\u015bwiadczy\u0142 kiedy\u015b w jednym z wywiad\u00f3w, zosta\u0142 przez przypadek. Brakowa\u0142o mu po prostu pieni\u0119dzy na wyp\u0142acenie wcze\u015bniej zaci\u0105gni\u0119tego d\u0142ugu. Chc\u0105c wybrn\u0105\u0107 z k\u0142opotliwej dla siebie sytuacji, opracowa\u0142 szkic komedii, kt\u00f3ry dotar\u0142 do Tadeusza Pawlikowskiego, \u00f3wczesnego\u00a0 dyrektora teatru we Lwowie.<\/p>\n

Pomys\u0142 sztuki przypad\u0142 dyrektorowi do gustu i sk\u0142oni\u0142 jego autora do napisania ca\u0142ego utworu. Tak zrodzi\u0142a si\u0119 \u201eLekkomy\u015blna siostra\u201d (1904), kt\u00f3ra jak si\u0119 p\u00f3\u017aniej okaza\u0142o, sta\u0142a si\u0119 jedn\u0105 z najlepszych komedii Perzy\u0144skiego. Pozosta\u0142e dwie to \u201eAszantka\u201c (1907) i \u201eSzcz\u0119\u015bcie Frania\u201c (1909). Dzi\u0119ki nim w\u0142a\u015bnie nazwisko W\u0142odzimierza Perzy\u0144skiego na sta\u0142e figuruje w podr\u0119cznikach literatury i na teatralnych afiszach. Pozosta\u0142y cho\u0107 do\u015b\u0107 znaczny i obfity dorobek literacki Perzy\u0144skiego jest obecnie niemal zupe\u0142nie zapomniany.<\/p>\n

 <\/p>\n

Waldemar Ireneusz Oszcz\u0119da<\/em><\/p>\n

 

\"\"<\/a>
W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski (1877 \u2013 1930)<\/figcaption><\/figure><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski (1877 \u2013 1930) – 135 rocznica urodzin   W\u0142odzimierz Perzy\u0144ski, polski dramaturg, pisarz, felietonista, krytyk literacki i filmowy okresu M\u0142odej Polski i cz\u0119\u015bciowo r\u00f3wnie\u017c dwudziestolecia mi\u0119dzywojennego, urodzi\u0142 si\u0119 6 lipca 1877 w Opocznie i zmar\u0142 21 pa\u017adziernika 1930 w Warszawie. Uko\u0144czy\u0142 gimnazjum w Petersburgu gdzie interesowa\u0142 si\u0119 rosyjsk\u0105 literatur\u0105 i dramaturgi\u0105 w tym […]<\/p>","protected":false},"author":63,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[8,14],"tags":[],"class_list":["post-2412","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-polska-skola","category-waldemar-oszczeda"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2412","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2412"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2412\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2412"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2412"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2412"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}