{"id":3735,"date":"2016-05-03T18:01:04","date_gmt":"2016-05-03T16:01:04","guid":{"rendered":"http:\/\/ozpolonus.sk\/?p=3735"},"modified":"2016-05-03T19:37:11","modified_gmt":"2016-05-03T17:37:11","slug":"vrchovsky-alexander-boleslavin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/vrchovsky-alexander-boleslavin\/","title":{"rendered":"Alexander Boleslav\u00edn Vrchovsk\u00fd"},"content":{"rendered":"<h3><strong>Alexander Boleslav\u00edn VRCHOVSK\u00dd <\/strong>\u00a0<strong>(1812-1865)<\/strong><\/h3>\n<p>, s\u0142owacki prawnik z Wiednia, bliski wsp\u00f3\u0142pracownik \u013d. \u0160t\u00fara, wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cyciel i wybitny cz\u0142onek <em>Spolo\u010dnosti \u010desko-slovanskej <\/em>(<em>Stowarzyszenia czesko-s\u0142owia\u0144skiego<\/em>) w\u00a0Bratis\u0142awie a p\u00f3\u017aniej tajnego stowarzyszenia <em>Vz\u00e1jomnos\u0165 <\/em>(1837-1840). By\u0142 gor\u0105cym sympatyzantem Polak\u00f3w.<\/p>\n<p>Najpierw aktywnie dzia\u0142a\u0142 w szturowskim <em>Towarzystwie Czecho-S\u0142owia\u0144skim<\/em>, kt\u00f3re by\u0142o wa\u017cnym o\u015brodkiem \u017cycia narodowego m\u0142odych S\u0142owak\u00f3w. Wspominany m\u0142odzie\u017cowy s\u0142owacki ruch narodowy wchodzi\u0142 w sk\u0142ad og\u00f3lnoeuropejskiego ruchu oporu przeciwko si\u0142om reakcyjnym i ich dominacji. Ten ruch mi\u0119dzynarodowy posiada\u0142 mn\u00f3stw tajnych i p\u00f3\u0142legalnych o\u015brodk\u00f3w narodowych takich jak np. M\u0142oda Polska. Organizacje te, \u0142\u0105cznie z ruchem s\u0142owackim, zjednoczone by\u0142y w jednej organizacji znanej jako M\u0142oda Europa (1834), kt\u00f3rej celem by\u0142o przygotowanie i przeprowadzenie nowych wybuch\u00f3w rewolucyjnych w Europie i utworzenie federacji pa\u0144stw europejskich. M\u0142ody s\u0142owacki ruch narodowy dosta\u0142o si\u0119 pod wp\u0142yw rewolucjonist\u00f3w z M\u0142odej Europy za po\u015brednictwem polskich emigrant\u00f3w, emisariuszy tajnych organizacji politycznych i stowarzysze\u0144 rewolucyjnych w Polsce i poza jej granicami (Pary\u017c, Szwajcaria) oraz polskiej m\u0142odzie\u017cy w Wiedniu i Bratys\u0142awie. M\u0142odzi patrioci s\u0142owaccy, zw\u0142aszcza A.B. Vrchovsk\u00fd, J. Matu\u0161ka, S. Chalupka, nawi\u0105zali tajne kontakty z\u00a0tak samo orientowan\u0105 patriotycznie m\u0142odzie\u017c\u0105 s\u0142owia\u0144sk\u0105. W tym celu na przyk\u0142ad spotkali si\u0119 w 1835 roku w s\u0142owackiej miejscowo\u015bci Tren\u010dianske Teplice z przedstawicielami Stowarzyszenie Ludu Polskiego z\u00a0 siedzib\u0105 w Krakowie. Efektem wspominanych kontakt\u00f3w by\u0142o za\u0142o\u017cenie w czerwcu 1837 roku tajnego stowarzyszenia <em>Vz\u00e1jomnos\u0165<\/em>, kt\u00f3re wzorowane by\u0142o na wile\u0144skim Stowarzyszeniu Filomat\u00f3w (1817-1823). <em>Vz\u00e1jomnos\u0165<\/em> pe\u0142ni\u0142a rol\u0119 organizacji narodowej, o\u015bwiatowej, kulturalnej. Organizacyjnie jednoczy\u0142a r\u00f3wnie\u017c instytucje polityczne. M\u0142odych S\u0142owak\u00f3w wyj\u0105tkowo interesowa\u0142a i dodawa\u0142a zapa\u0142u polska poezja A. Mickiewicza, zw\u0142aszcza <em>Oda do m\u0142odo\u015bci<\/em>, b\u0119d\u0105ca manifestem \u015bwiat\u0142ej m\u0142odzie\u017cy polskiej.<\/p>\n<p>W 1866 roku \u015bl\u0105skim Cieszynie znalaz\u0142 schronienie i\u00a0p\u00f3\u017aniej zmar\u0142 inny wybitny patriota s\u0142owacki, <strong>Michal Miloslav Hod\u017ea<\/strong> <strong>(1811-1870)<\/strong>.<\/p>\n<p>W cieszy\u0144skim liceum kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 s\u0142owacki poeta i\u00a0literat, <strong>Svetoz\u00e1r Hurban Vajansk\u00fd<\/strong> <strong>(1847-1916),<\/strong> w\u0142a\u015bciwie <em>Svetoz\u00e1r Miloslav Hurban<\/em> oraz liryk <strong>Gust\u00e1v Lojko (1843-1871)<\/strong>, znany pod pseudonimem Hostiv\u00edt Tisovsk\u00fd.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Literatura i \u017ar\u00f3d\u0142a:<\/strong><\/p>\n<p>Jagie\u0142\u0142o M., <em>S\u0142owacy w polskich oczach. Obraz S\u0142owak\u00f3w w pi\u015bmiennictwie polskim<\/em>, T. I, II., Warszawa 2005; Oszcz\u0119da W., <em>Niektor\u00e9 osobnosti slovenskej literat\u00fary 19.storo\u010dia a ich vz\u0165ah k Poliakom<\/em> \/Niekt\u00f3rzy przedstawiciele literatury s\u0142owackiej XIX w. i ich stosunek do Polak\u00f3w\/, Zborn\u00edk zo semin\u00e1ra realizovan\u00e9ho d\u0148a 26.okt\u00f3bra 2010 v r\u00e1mci \u017dilinsk\u00e9ho festivalu po\u013eskej a slovenskej kult\u00fary v \u017diline, \u017dilina 2011, str. 40-47<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Waldemar Ireneusz Oszcz\u0119da<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Alexander Boleslav\u00edn VRCHOVSK\u00dd \u00a0(1812-1865) , s\u0142owacki prawnik z Wiednia, bliski wsp\u00f3\u0142pracownik \u013d. \u0160t\u00fara, wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cyciel i wybitny cz\u0142onek Spolo\u010dnosti \u010desko-slovanskej (Stowarzyszenia czesko-s\u0142owia\u0144skiego) w\u00a0Bratis\u0142awie a p\u00f3\u017aniej tajnego stowarzyszenia Vz\u00e1jomnos\u0165 (1837-1840). By\u0142 gor\u0105cym sympatyzantem Polak\u00f3w. Najpierw aktywnie dzia\u0142a\u0142 w szturowskim Towarzystwie Czecho-S\u0142owia\u0144skim, kt\u00f3re by\u0142o wa\u017cnym o\u015brodkiem \u017cycia narodowego m\u0142odych S\u0142owak\u00f3w. Wspominany m\u0142odzie\u017cowy s\u0142owacki ruch narodowy wchodzi\u0142 w sk\u0142ad [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":63,"featured_media":3736,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[15,1,7,5,14],"tags":[],"class_list":["post-3735","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-z-dejin-polska-zaujimavosti-novinky-aktuality","category-nezaradene","category-poliaci-vo-svete","category-projekty","category-waldemar-oszczeda"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3735","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3735"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3735\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3736"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3735"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3735"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3735"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}