{"id":3766,"date":"2016-05-03T19:24:09","date_gmt":"2016-05-03T17:24:09","guid":{"rendered":"http:\/\/ozpolonus.sk\/?p=3766"},"modified":"2016-05-03T19:29:32","modified_gmt":"2016-05-03T17:29:32","slug":"ferdynand-machay-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/ferdynand-machay-2\/","title":{"rendered":"Ferdynand  Machay"},"content":{"rendered":"<h2><strong>MACHAY Ferdynand \u00a0<\/strong><\/h2>\n<p><strong>(1889\u20131967)<\/strong>, ksi\u0105dz katolicki, infu\u0142at, teolog, dzia\u0142acz niepodleg\u0142o\u015bciowy, polityk i senator z okresu II Rzeczpospolitej.<\/p>\n<p>Urodzi\u0142 si\u0119 4 maja 1889 w g\u00f3rnoorawskiej wiosce Jab\u0142onka. Szko\u0142\u0119 \u015bredni\u0105 uko\u0144czy\u0142 w gimnazjum w\u0119gierskim dzia\u0142aj\u0105cym w niedalekiej miejscowo\u015bci Trsten\u00e1 (<em>pol.<\/em> Trzciana). Nauk\u0119 kontynuowa\u0142 w seminarium duchownym w Budapeszcie. Tam r\u00f3wnie\u017c, w 1912 roku, przyj\u0105\u0142 \u015bwi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie. Po studiach powr\u00f3ci\u0142 w rodzinne strony i pe\u0142ni\u0142 rol\u0119 wikarego parafii w s\u0142owackiej miejscowo\u015bci Z\u00e1zriva, ko\u0142o miasta Ru\u017eomberok. W okresie I wojny \u015bwiatowej by\u0142 kapelanem armii austro-w\u0119gierskiej. Ju\u017c jako m\u0142ody kleryk zetkn\u0105\u0142 si\u0119 z Janem Bednarskim i Julianem Teisseyrem, kt\u00f3rzy dzia\u0142ali na rzecz przebudzenia polskiej \u015bwiadomo\u015bci narodowej na Orawie i Spiszu. Uczestniczy\u0142 w uroczystych obchodach grunwaldzkich w Krakowie, kt\u00f3re obudzi\u0142y w nim uczucia patriotyczne i poczucie polskiej \u015bwiadomo\u015bci narodowej. Od tego czasu po\u015bwi\u0119ci\u0142 si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci patriotycznej i stan\u0105\u0142 na czele podobnie my\u015bl\u0105cych os\u00f3b, pragn\u0105cych przy\u0142\u0105czenia zamieszkiwanych przez polskich g\u00f3rali obszar\u00f3w Orawy i Spiszu do odrodzonej Polski. Aktywnie dzia\u0142a\u0142 w Komitecie Obrony Spisza, Orawy, Czadeckiego i Podhala. Obj\u0105\u0142 kierownictwo delegacji polskich g\u00f3rali bior\u0105cych udzia\u0142 w konferencji paryskiej. Po decyzji Rady Ambasador\u00f3w w Spa pozosta\u0142 na polskiej stronie Orawy<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p>Przez kilka kolejnych lat pe\u0142ni\u0142 pos\u0142ug\u0119 duszpastersk\u0105 w orawskich wioskach Bukowina-Podszkle i Lipnica Wielka. Przebywa\u0142 jaki\u015b czas w\u015br\u00f3d polskich emigrant\u00f3w we Francji. W Pary\u017cu uzyska\u0142 doktorat z teologii (1929). Nast\u0119pnie powr\u00f3ci\u0142 do kraju i do ko\u0144ca \u017cycia zwi\u0105za\u0142 si\u0119 z Krakowem. By\u0142 redaktorem naczelnym \u201eDzwonu Niedzielnego\u201d, tygodnika Diecezji Krakowskiej. Wiele czasu po\u015bwi\u0119ca\u0142 pracy naukowej, pisaniu i dzia\u0142alno\u015bci charytatywnej. W 1937 roku zosta\u0142 proboszczem parafii na krakowskim Salwatorze. Rok p\u00f3\u017aniej \u00f3wczesny prezydent RP, Ignacy Mo\u015bcicki, uhonorowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 i patriotyczn\u0105 ks. Ferdynanda Machaya przyznaniem mu godno\u015bci senatora V kadencji parlamentu. Podczas okupacji hitlerowskiej ksi\u0105dz Ferdynand pomaga\u0142 ubogim bli\u017anim i opiekowa\u0142 si\u0119 krakowsk\u0105 inteligencj\u0105, za co by\u0142 prze\u015bladowany przez hitlerowc\u00f3w. Pod koniec wojny mianowany zosta\u0142 archiprezbiterem ko\u015bcio\u0142a Mariackiego. Po\u015bwi\u0119ci\u0142 si\u0119 pracy na rzecz ko\u015bcio\u0142a i parafii. G\u0142osi\u0142 wspania\u0142e kazania. Zmar\u0142 13 lipca 1967 w Krakowie i zosta\u0142 pochowany na cmentarzu salwatorskim. G\u0142\u00f3wne prace, kt\u00f3re napisa\u0142: \u201eMoja droga do Polski\u201d, \u201eRozwi\u0105zanie kwestii spo\u0142ecznej\u201d (praca doktorancka), \u201eZadania duszpasterskie \u015bwieckich\u201d, \u201eDogmatyczne podstawy Akcji Katolickiej\u201d. W 2006 roku zosta\u0142 patronem szko\u0142y w rodzinnej orawskiej Jab\u0142once.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Waldemar Ireneusz Oszcz\u0119da<\/em><\/p>\n<p>_________________________<\/p>\n<p><strong>1<\/strong>Do nazwiska ks. Ferdynanda Machaya dodaje si\u0119 cz\u0119sto \u201estarszy\u201d ze wzgl\u0119du na to, \u017ce z Jab\u0142onki pochodzi\u0142<\/p>\n<p>tak\u017ce inny ksi\u0105dz o tym samym imieniu i nazwisku, ur. w 1914 r., zamordowany przez hitlerowc\u00f3w w roku<\/p>\n<p>1940.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>Literatura i \u017ar\u00f3d\u0142a:<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Oszcz\u0119da Waldemar Ireneusz:Polskie postaci historyczne Spisza,Almanach Muszyny 2011, Stowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142 Almanachu Muszyny, str.189-190;pl.wikipedia.org<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>MACHAY Ferdynand \u00a0 (1889\u20131967), ksi\u0105dz katolicki, infu\u0142at, teolog, dzia\u0142acz niepodleg\u0142o\u015bciowy, polityk i senator z okresu II Rzeczpospolitej. Urodzi\u0142 si\u0119 4 maja 1889 w g\u00f3rnoorawskiej wiosce Jab\u0142onka. Szko\u0142\u0119 \u015bredni\u0105 uko\u0144czy\u0142 w gimnazjum w\u0119gierskim dzia\u0142aj\u0105cym w niedalekiej miejscowo\u015bci Trsten\u00e1 (pol. Trzciana). Nauk\u0119 kontynuowa\u0142 w seminarium duchownym w Budapeszcie. Tam r\u00f3wnie\u017c, w 1912 roku, przyj\u0105\u0142 \u015bwi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie. Po [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":63,"featured_media":3767,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[15,1,7,14],"tags":[],"class_list":["post-3766","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-z-dejin-polska-zaujimavosti-novinky-aktuality","category-nezaradene","category-poliaci-vo-svete","category-waldemar-oszczeda"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3766","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3766"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3766\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3767"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3766"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3766"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3766"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}