{"id":3772,"date":"2016-05-03T19:32:29","date_gmt":"2016-05-03T17:32:29","guid":{"rendered":"http:\/\/ozpolonus.sk\/?p=3772"},"modified":"2016-05-03T19:32:29","modified_gmt":"2016-05-03T17:32:29","slug":"jozef-holanik-bakel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/jozef-holanik-bakel\/","title":{"rendered":"Jozef Hol\u00e1nik-Bake\u013e"},"content":{"rendered":"<h2><strong>HOL\u00c1NIK-BAKE\u013d Jozef <\/strong><\/h2>\n<p><strong>(1863-1942) <\/strong>s\u0142owacki przedsi\u0119biorca, artysta ludowy,druciarz.<\/p>\n<p>Urodzi\u0142 si\u0119 3 VII 1863, w s\u0142owackiej miejscowo\u015bci Dlh\u00e9 Pole w kt\u00f3rej r\u00f3wnie\u017c zmar\u0142<\/p>\n<p>7 VIII 1942. Pochodzi\u0142 z\u00a0rodziny druciarza. Sko\u0144czy\u0142 sze\u015b\u0107 klas szko\u0142y gminnej jeszcze w okresie gdy S\u0142owacja by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 W\u0119gier. Do szko\u0142y ucz\u0119szcza\u0142, jak samwspomina\u0142, tylko w okresie zimowym. Przez pozosta\u0142\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 roku szkolnego tak jak inni jego r\u00f3wie\u015bnicy na wsi, pomaga\u0142 rodzinie i pracowa\u0142. W wieku lat pi\u0119tnastu rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 druciarsk\u0105 karier\u0119 \u017cyciow\u0105. Od 1878 r. by\u0142 czeladnikiem druciarskim w polskim Poznaniu. Dwa lata p\u00f3\u017aniej wraz z\u00a0ojcem przyjecha\u0142 do Warszawy, gdzie w wieku 26 lat usamodzielni\u0142 si\u0119 zak\u0142adaj\u0105c wyj\u0105tkowy zak\u0142ad \u2013 druciarni\u0119 (Specjalny Zak\u0142ad Wyrob\u00f3w Drucianych Cynowanych Galenteryjno Koszykarskich) specjalizuj\u0105cy si\u0119 w produkcji pocynkowanych, drucianych koszyk\u00f3w. W 1894 r. zak\u0142ad zatrudnia\u0142 12 pracownik\u00f3w, w 1900 r. \u2013 dwudziestu i od 1910 r. \u2013 trzydziestu mistrz\u00f3w i czeladnik\u00f3w, kt\u00f3rych \u015bci\u0105gn\u0105\u0142 do pracy w Warszawie z\u00a0okolicy swojego miejsca urodzenia\u00a0 na S\u0142owacji. Dzia\u0142a\u0142 w okresie najbardziej sprzyjaj\u0105cym dla druciarstwa, kt\u00f3ry doprowadzi\u0142 do rozkwitu tego rzemios\u0142a i rozwoju ko\u0142yski druciarstwa na S\u0142owacji\u2013G\u00f3rnego Powa\u017cia. Wtedy w Rosji, Niemczech, Austro \u2013 W\u0119grzech, w Ameryce i Afryce pracowa\u0142o w setkach manufaktur i nowoczesnych fabrykach prawie dziesi\u0119\u0107 tysi\u0119cy druciarzy. Wyj\u0105tkowymi wyrobami z\u00a0drutu\u00a0 (koszyki, wazy, tace, itd.) uda\u0142o mu si\u0119 dosta\u0107 na wielki rynek rosyjski. Sprzedawano je w Moskwie, Rostowie nad Donem, Charkowie, Kijowie i nawet w Baku. Wraz z\u00a0wybuchem pierwszej wojny \u015bwiatowej nast\u0105pi\u0142 upadek druciarstwa i zak\u0142ad Hol\u00e1nika zanikn\u0105\u0142. Od 1917 r. \u017cy\u0142 i pracowa\u0142 w rodzinnej miejscowo\u015bci Dlh\u00e9 Pole. Na karty ponad historii druciarstwa zapisa\u0142 si\u0119 jako znakomity druciarz, rzemie\u015blnik oraz \u015bwiatowy inicjator sztuki druciarskiej. Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce na p\u0142ycie nagrobnej umieszczono napis:\u201ePierwszy \u015bwiatowy artysta drutu\u201c. Wyroby artystyczne wystawia\u0142 na wielu wystawach (\u017dilina\u20131903, Rost\u00f3w nad Donem, Rzym\u20131911, Nitra \u20131933, Ko\u0161ice, Tren\u010d\u00edn\u20131937, Pary\u017c\u20131938, Bratys\u0142awa\u20131939, Dlh\u00e9 Pole\u20131940). W dow\u00f3d uznania dla jego sztuki przyznano mu wiele medali i dyplom\u00f3w. W 1911 r. w Rzymie na Esposizioni Internacionali Riunite wyr\u00f3\u017cniony zosta\u0142 \u201eGran premio\u201d i z\u0142otym medalem. By\u0142a to najwi\u0119ksza nagroda oceniaj\u0105ca prac\u0119 jak\u0105 przyznano druciarzowi kiedykolwiek na \u015bwiecie\u00a0 (\u0142\u0105cznie z wystawami \u015bwiatowymi w Londynie i Pary\u017cu). Dyplom przechowywany jest w jedynym muzeum druciarstwa na \u015bwiecie, w ekspozycji\u2013Pova\u017esk\u00e9 m\u00fazeum \u017dilina, zamek Budat\u00edn. By\u0142 dwukrotnie \u017conaty. Z\u00a0pierwszego ma\u0142\u017ce\u0144stwa mia\u0142 11 dzieci (5 syn\u00f3w, 6 c\u00f3rek).\u00a0 Drugie ma\u0142\u017ce\u0144stwo by\u0142o bezdzietne. \u017baden z\u00a0jego syn\u00f3w nie na\u015bladowa\u0142 ojca i nie podj\u0105\u0142 jego rzemios\u0142a. \u015awiadczy o du\u017cym upadku wspominanego rzemios\u0142a. Swoj\u0105 wiedz\u0119 i do\u015bwiadczenie przekaza\u0142 zi\u0119ciowi, Jakubowi \u0160er\u00edk\u2013Fujak, kt\u00f3ry by\u0142 znanym artystom ludowym, druciarzem. Tradycj\u0119 rodow\u0105 i rzemios\u0142o dziadka potrzymali dwaj wnukowie.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>Literatura i \u017ar\u00f3d\u0142a:<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Oszcz\u0119da W., Zar\u0119bski M. A., <em>Impresje S\u0142owackie czyli S\u0142owacja jeszcze bli\u017cej<\/em>, Stasz\u00f3w-\u017dilina 2001, str. 60<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Waldemar Ireneusz Oszcz\u0119da<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>HOL\u00c1NIK-BAKE\u013d Jozef (1863-1942) s\u0142owacki przedsi\u0119biorca, artysta ludowy,druciarz. Urodzi\u0142 si\u0119 3 VII 1863, w s\u0142owackiej miejscowo\u015bci Dlh\u00e9 Pole w kt\u00f3rej r\u00f3wnie\u017c zmar\u0142 7 VIII 1942. Pochodzi\u0142 z\u00a0rodziny druciarza. Sko\u0144czy\u0142 sze\u015b\u0107 klas szko\u0142y gminnej jeszcze w okresie gdy S\u0142owacja by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 W\u0119gier. Do szko\u0142y ucz\u0119szcza\u0142, jak samwspomina\u0142, tylko w okresie zimowym. Przez pozosta\u0142\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 roku szkolnego tak [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":63,"featured_media":3773,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-3772","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nezaradene"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3772","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3772"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3772\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3773"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3772"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3772"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3772"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}