{"id":896,"date":"2012-12-17T18:59:13","date_gmt":"2012-12-17T18:59:13","guid":{"rendered":"http:\/\/polonus.sk\/?p=896"},"modified":"2012-12-17T18:59:13","modified_gmt":"2012-12-17T18:59:13","slug":"vianocne-tradicie-v-polsku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/vianocne-tradicie-v-polsku\/","title":{"rendered":"Viano\u010dn\u00e9 trad\u00edcie v Po\u013esku"},"content":{"rendered":"<p><!--:en--><br \/>\n<!--:--><!--:pl-->Wigilia Bo\u017cego Narodzenia to czas bardzo szczeg\u00f3lny dla Polak\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas dzisiejszy wiecz\u00f3r sp\u0119dzi z rodzin\u0105 przy wsp\u00f3lnym stole, \u015bpiewaj\u0105c kol\u0119dy i kultywuj\u0105c Polsk\u0105 tradycj\u0119.<br \/>\nCho\u0107 \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia zwi\u0105zane s\u0105 z obrz\u0105dkiem religijnym, z wigilijn\u0105 kolacj\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 te\u017c wiele \u015bwieckich tradycji, kt\u00f3re na sta\u0142e wpisa\u0142y si\u0119 w polsk\u0105 kultur\u0119:<br \/>\n<strong>12 potraw, siano pod obrusem, talerz dla nieznajomego\u00a0<\/strong><br \/>\nNa wigilijnym stole powinno znale\u017a\u0107 dwana\u015bcie potraw. Ka\u017cdej nale\u017cy spr\u00f3bowa\u0107, co ma zapewni\u0107 szcz\u0119\u015bcie przez ca\u0142y rok. Te najbardziej tradycyjne, znane w ca\u0142ej Polsce to: barszcz z uszkami, karp sma\u017cony i w galarecie, kapusta z grochem, kapusta z grzybami, pierogi z kapust\u0105, kluski z makiem, cukrem i miodem, makie\u0142ki czy kompot z suszonych owoc\u00f3w.<br \/>\nNa wschodzie Polski na stole pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c kulebiak, go\u0142\u0105bki i kutia. Na \u015al\u0105sku potrawami wigilijnymi s\u0105 moczka (piernik rozgotowany w mleku z miodem) i mak\u00f3wki.<\/p>\n<p>Zgodnie z polskim zwyczajem potrawy wigilijne powinny by\u0107 postne, czyli bezmi\u0119sne. Na stole zostawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c dodatkowe nakrycie. Jest ono symbolicznie przeznaczone dla niezapowiedzianego go\u015bcia.<br \/>\nZwyczaj wk\u0142adania siana pod obrus wywodzi natomiast jeszcze z czas\u00f3w poga\u0144skich. Ma zwi\u0105zek z pradawnym \u015bwi\u0119tem agrarnym. Wigili\u0119 pod obrusem umieszczano siano lub w rogu izby ustawiano snopek siana.<br \/>\n<strong>Ewangelia i op\u0142atek<\/strong><br \/>\nKolejn\u0105 tradycj\u0105 jest odczytywanie fragmentu ewangelii \u015aw. \u0141ukasza, dotycz\u0105cego narodzin Jezusa:<br \/>\n\u201e&#8230; Uda\u0142 si\u0119 tak\u017ce J\u00f3zef z Galilei, z miasta Nazaret, do Judei, do miasta Dawidowego, zwanego Betlejem, poniewa\u017c pochodzi\u0142 z domu i rodu Dawida, \u017ceby si\u0119 da\u0107 zapisa\u0107 z po\u015blubion\u0105 sobie Maryj\u0105, kt\u00f3ra by\u0142a brzemienna. Kiedy tam przebywali, nadszed\u0142 dla Maryi czas rozwi\u0105zania. Porodzi\u0142a swego pierworodnego Syna, owin\u0119\u0142a Go w pieluszki i po\u0142o\u017cy\u0142a w \u017c\u0142obie, gdy\u017c nie by\u0142o dla nich miejsca w gospodzie. W tej samej okolicy przebywali w polu pasterze i trzymali stra\u017c nocn\u0105 nad swoim stadem. Naraz stan\u0105\u0142 przy nich anio\u0142 Pa\u0144ski i chwa\u0142a Pa\u0144ska zewsz\u0105d ich o\u015bwieci\u0142a&#8230;\u201d<\/p>\n<p>Czysto polsk\u0105 tradycj\u0105 jest op\u0142atek. Nigdzie poza naszym krajem i niekt\u00f3rymi regionami Litwy nie ma zwyczaju dzielenia si\u0119 op\u0142atkiem przy sk\u0142adaniu \u017cycze\u0144<\/p>\n<p><strong>Kol\u0119dowanie<\/strong><br \/>\nPolsk\u0105 tradycj\u0105 s\u0105 r\u00f3wnie\u017c kol\u0119dy. Te najbardziej znane to &#8222;W\u015br\u00f3d nocnej ciszy\u201d, \u201eCich\u0105 noc&#8220; (mimo, \u017ce nie jest to polska kol\u0119da), &#8222;B\u00f3g si\u0119 rodzi&#8220;, &#8222;Lulaj\u017ce Jezuniu&#8220;, &#8222;Przybie\u017celi do Betlejem&#8220;, czy &#8222;Oj malu\u015bki, malu\u015bki&#8220;, &#8222;Dzisiaj w Betlejem&#8220;, &#8222;W \u017c\u0142obie le\u017cy&#8220;, &#8222;Gdy si\u0119 Chrystus rodzi&#8220; oraz &#8222;Jezus Malusie\u0144ki&#8220;.<!--:--><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wigilia Bo\u017cego Narodzenia to czas bardzo szczeg\u00f3lny dla Polak\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas dzisiejszy wiecz\u00f3r sp\u0119dzi z rodzin\u0105 przy wsp\u00f3lnym stole, \u015bpiewaj\u0105c kol\u0119dy i kultywuj\u0105c Polsk\u0105 tradycj\u0119. Cho\u0107 \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia zwi\u0105zane s\u0105 z obrz\u0105dkiem religijnym, z wigilijn\u0105 kolacj\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 te\u017c wiele \u015bwieckich tradycji, kt\u00f3re na sta\u0142e wpisa\u0142y si\u0119 w polsk\u0105 kultur\u0119: 12 potraw, siano [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":63,"featured_media":897,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-896","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nezaradene"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/896","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=896"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/896\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/897"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=896"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=896"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ozpolonus.sk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=896"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}